Þriðjudagur 5. maí 2026 kl. 11:32

28. fundur Járngerðar: Óvissa um gistiheimildir og nýtt áhættumat í bígerð fyrir Grindavík

Á 28. upplýsingafundi Járngerðar, sem fram fór á Teams í gær, kom fram tilfinningahiti og gagnrýni í garð fasteignafélagsins Þórkötlu vegna ákvörðunar um að gera hlé á nýjum gistisamningum í bænum. Á sama tíma var kynnt að vinna við nýtt og skýrara áhættumat væri hafin.

Stöðvun gistisamninga veldur titringi

Örn Viðar Skúlason, framkvæmdastjóri Þórkötlu, fór yfir ástæður þess að hlé hefur verið gert á gerð nýrra gistisamninga fyrir íbúa sem hafa selt eignir sínar til félagsins. Hann nefndi tvær meginástæður: áframhaldandi kvikusöfnun og óvissu um reglur varðandi fasta búsetu.

Örn benti á að gistiheimildin hafi verið hugsuð sem tilraunaverkefni þar sem fólk gæti mátað sig inn í samfélagið á ný. Hins vegar hafi fasteignafélagið orðið vart við að fólk væri farið að flytja inn í eignirnar til fastrar búsetu, sem fyrirkomulagið var ekki hannað fyrir. Hann lagði áherslu á ábyrgð félagsins sem eiganda, meðal annars varðandi brunavarnir í þeim fjölmörgu húsum þar sem fólk hefur dvalið.

Pétur Hafsteinn Pálsson gagnrýndi þessa ákvörðun harðlega og kallaði stöðuna upplýsingaóreiðu. Hann benti á að margir íbúar hefðu horft til sumarsins sem tækifæris til að dvelja í bænum og teldi þessa stefnubreytingu fela í sér mismunun á milli íbúa.

Vinna við endurskoðun áhættumats hafin

Skarphéðinn Berg Steinarsson, formaður Grindavíkurnefndarinnar, tilkynnti að vinna við endurskoðun á framsetningu áhættumats væri komin í gang. Verkfræðistofan Verkís hefur verið fengin til aðstoðar undir forystu Dóru Hjálmarsdóttur.

Markmiðið með vinnunni er að gera matið aðgengilegra og skýrara fyrir almenning og tryggja betri miðlun upplýsinga með notkun mælikvarða fyrir hættustig. Skarphéðinn gerir ráð fyrir að þessari vinnu ljúki í lok júní. Í kjölfarið á svo að hefjast stærra verkefni er snýr að ásættanlegri áhættu, en gert er ráð fyrir að sú greining muni taka lengri tíma.

Seigla Grindvíkinga til norrænnar rannsóknar

Fulltrúar Járngerðar sögðu frá samtali við norræna rannsóknarmiðstöð í Stokkhólmi sem vinnur að verkefni fyrir Norrænu ráðherranefndina. Rannsakendur hafa sýnt sálrænni seiglu Grindvíkinga mikinn áhuga, sérstaklega hvernig sjálfboðaliðasamtök hafa miðlað upplýsingum til að skapa aukna öryggistilfinningu á miklum óvissutímum.

Framtíðin og endurkauparéttur

Undir lok fundarins var rætt um endurkauparétt íbúa á fasteignum sínum. Fram kom að samkvæmt núverandi lögum rynni sá réttur út í mars 2027. Upplýst var að Þórkatla hefði þegar lagt til við fjármálaráðuneytið að fresturinn yrði framlengdur til að koma til móts við þarfir íbúa.